Yatırımcıların "güvenli liman" arayışıyla Ocak'ta rekor kıran değerli metal fiyatları 30 Ocak'ta yaşadığı sert düşüşün ardından bu haftaya da aşağı yönlü başladı.

Altın ve gümüş fiyatları, değerli metalleri rekor seviyelere taşıyan rallinin dramatik bir şekilde tersine dönmesinin ardından düşmeye devam etti.

2 Şubat'ta günü Asya piyasalarında spot altın fiyatları %9'dan fazla düşüşle ons başına 4.403 dolara gerilerken, gümüş %15 düşüşle ons başına 72 doların altına indi.

Piyasalar ABD Merkez Bankası'nın (Fed) bağımsızlığı konusunda da endişeliydi.

Ancak ABD Başkanı Donald Trump'ın eski bir Fed yöneticisi olan Kevin Warsh'ı yeni başkan olarak aday göstermesinin ardından Cuma günü metal fiyatları düştü.

Hafta sonu ABD-İran geriliminin azalma belirtileri göstermesi de 2 Şubat'taki düşüşü etkiledi.

Warsh'ın adaylığı genel olarak finans piyasaları tarafından memnuniyetle karşılandı ve dolar 30 Ocak'ta bir dizi para birimi karşısında %1 oranında yükseldi.

Aynı gün gümüş %27 değer kaybederken altının düşüşü ise 1983'ten bu yana en sert günlük düşüş olarak tarihe geçti.

Neden bu kadar sert düştü?

İsviçreli finans şirketi Swissquote'un kıdemli analisti İpek Özkardeşkaya, ABD'nin İran'la geriliminin hafta sonu bir miktar azalması ve Fed başkanlığına Warsh'ın aday gösterilmesinin düşüşü tetikleyen nedenler olsalar da bu düşüşün büyüklüğünü açıklamaya yetmediğini söylüyor.

BBC Türkçe'nin sorularını yanıtlayan Özkardeşkaya "Jeopolitik veya ticaret açısından riskler bitmiş değil, sadece birazcık azaldı. Ama bu hafifleme ile piyasada gördüğümüz düşüşün sertliği arasında büyük bir uçurum var" diyor.

Son dönemde altın ve gümüş üzerinde çok spekülasyon olduğunu söyleyen Özkardeşkaya, çok sayıda kaldıraçlı işlem yapıldığını ve düşüşün beklenenden sert olmasında bu işlemlerin etkisinin olduğunu söylüyor.

Peki fiyatların bundan sonraki yönü ne olabilir?

Özkardeşkaya, fiyatlardaki düşüşle birlikte spekülatif işlemlerin azalacağı görüşünde.

"Buradan itibaren temellere geri dönülecek" diyen Özkardeşkaya, G-7 ülkelerinin sürdürülmesi zorlaşan borç seviyeleri ve ABD dolarıyla diğer büyük para birimlerinden çıkış gibi temel faktörlerin altın ve gümüşe talebi desteklemeye devam edeceğini söylüyor:

"Temel görünümde hiçbir değişiklik olmadı. Genel görünüm, makroekonomik nedenler, ticaret riskleri gibi göstergeler neredeyse geçen haftaki görünümle hemen hemen aynı.

"O yüzden biz bu temizleme bittikten sonra yatırımcıların altın gümüş ve diğer metallere dönmeye devam edeceğini düşünüyoruz. Bu da alım fırsatları doğuracaktır."

Altınla birikim yapanlar nasıl etkilenebilir?

Türkiye'de altın pek çok kişi için aynı zamanda bir birikim aracı.

Bu şekilde birikim yapanlar ve küçük yatırımcılar bu süreçten nasıl etkilenebilir?

İpek Özkardeşkaya, "Küçük yatırımcıların çok fazla etkilenmeyeceğini düşünüyorum" diyor ve ekliyor:

"Birikim amacıyla alınan altınların birçoğu fiziksel altın ve bu tür kısa vadeli hareketlerden çok etkileneceğini düşünmüyorum.

"Özellikle Türkiye gibi ülkelerde altın güvenilebilir bir değer koruma amacı.

"Türkiye'de dövize ve altına yatırım yapmak çok önemli. Son yıllarda gelişmekte olan ülkelerde bitcoinin buna bir alternatif olup olamayacağı tartışıldı ama bugün görüyoruz ki altın hâlâ altın."

Gümüş ve petrol fiyatlarında düşüş

Reuters'a göre gümüşteki düşüşün altına kıyasla daha fazla olmasında, Çin'den gelen satışların büyük etkisi oldu.

2 Şubat'ta emtialar arasında devam eden satışların yanı sıra, Asya hisse senetleri de düştü ve Güney Kore'nin gösterge değeri Kospi %5'ten fazla düşerek kayıplara öncülük etti.

Bölgenin diğer yerlerinde, Hong Kong'daki Hang Seng %3 düşerken, Japonya'daki Nikkei 225 %1'den fazla değer kaybetti.

Avrupa'da, İngiltere'nin FTSE 100 endeksinde düşüş açılışta %0,4 ile sınırlıydı ancak madencilik şirketleri keskin düşüşler yaşadı.

Küresel enerji piyasalarında ham petrol fiyatı %5'ten fazla düştü.

Bu durum, büyük petrol üreticilerinin üretimlerini sabitlemeyi kabul etmeleri ve ABD ile İran arasındaki gerilimin azaldığına dair işaretler gibi bir dizi faktöre bağlanıyor.

Değerli metaller 2025'in ilk ayında rekor üstüne rekor kırdı ve altın 1979 yılından bu yana en büyük yıllık artışını gerçekleştirdi.

Trump'ın gümrük vergileri ve yapay zeka ile ilgili hisse senetlerinin aşırı fiyatlandırıldığı korkusu gibi endişeler finans piyasalarını ürkütürken, altın ve gümüş defalarca yeni rekor seviyelere ulaştı.

Altın bu yılın Ocak ayı sonunda 5.500 doların üzerine çıkarken, gümüş de 120 doların üzerine çıkarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı.

Wall Street analistleri Fed'in 2026 yılında en az iki kez faiz indirimine gitmesini bekliyor.

Altın, faiz oranları düşük olduğunda daha cazip bir yatırım olarak görülme eğiliminde.

Altının en büyük cazibelerinden biri de görece az bulunması.

Dünya Altın Konseyi ticaret birliğine göre bugüne kadar sadece 216.265 ton civarında metal çıkarıldı.

Merkez bankalarının altın alımı

Altının son dönemdeki yükselişi birkaç yıl önce merkez bankalarının daha fazla külçe altın almaya başlamasıyla başladı, ancak geçtiğimiz yıl ABD'nin yeni gümrük vergileri gibi jeopolitik olayların neden olduğu belirsizlik altının cazibesini artırdı.

Ekonomik endişeler altının değerini yükseltmeye yardımcı olabilirken, bu endişeler azaldığında veya yatırımcılar kazançların abartıldığını hissettiğinde fiyatlar kolayca düşebilir.

Bank Julius Baer Asya Araştırma Müdürü Mark Matthews, Reuters'a yaptığı açıklamada, son birkaç gündeki keskin düşüşlerin olası açıklamalarından birinin "değerli metal fiyatlarının bir önceki hafta zaten parabolik hale geldiği için çökmesi" olduğunu söyledi:

"Kâr satışları başladıktan sonra, düşüş kartopu gibi büyüdü."