Türk Sanatçılar, Tezhip Sanatını Avrupa'da Tanıtacak

Türk tezhip sanatçılarının eserlerinin yer aldığı "Kutsal Kelam'ın Taneleri" sergisi, 6 Haziran'da Vatikan'da sanatseverlerle buluşacak.

Sergide eserleri bulunan Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi (MSGSÜ) Geleneksel Türk Sanatları Bölümü Öğretim Görevlisi Yrd. Doç. Münevver Üçer, AA muhabirine yaptığı açıklamada, sergide eşi kalemişi sanatçısı Kaya Üçer ve yapraklar üzerine yaptığı tezhip ve minyatür çalışmalarıyla tanınan sanatçı Reyhan İsen'in eserlerinin de yer alacağını söyledi.

Tezhip sanatına çağdaş bir yaklaşım getirdiklerini belirten Üçer, 21. yüzyılın tezhip sanatını yaptıklarını anlattı.

Üçer, amaçlarının insanlara kendi sanatlarını ve özdeğerlerini sevdirmek olduğunu dile getirerek, şöyle devam etti:

"Japon sanatı mesela... Hala biliniyor ve el üstünde tutuluyor. Bizim de kendi kültürümüze özel sanatlarımız var. Mesela bizim Osmanlı sanatımız var. Bizim eserlerimiz hem çok incedir, hem çok zariftir, hem de dengelidir. Avrupa'ya gittiğimiz zaman tezhibi biliyorlar ve 'muhteşem bir sanat' diyorlar. Ancak biz daha kendi değerlerimizin farkında değiliz. Bu sanatı tanıtmamız gerekiyor. Daha 10 yıl öncesine kadar tezhibi, tesbih anlayan o kadar çok insan vardi ki 10 yılda bu çıta çok yukarıya çıktı. Ancak bizim bunu daha ileriye götürmemiz gerekiyor. Bunun için bol sergi açmamız gerekiyor. İnsanlara, bunu tanıtmamız gerekiyor. Çünkü siz görmeden bir şeyin ne olduğunu anlayamazsınız. O eserin, sanatın tanıtımını iyi yapmanız lazım. Bunu bir Türk sanatı olduğunu, 8. yüzyıldan itibaren yapıldığını ve dinlerle geliştiğini, başta Budizm ve Manizim dinlerinde görüldüğünü, İslam diniyle de geliştiğini anlatmamız lazım. Çünkü İslam'ın en büyük özelliği kitaba verdiği değerdir. Kitabın da en önemlisi Kur'an-ı Kerim'dir. Bundan dolayı da kitap sanatı olarak geçmiştir. Bizim muhteşem sanıtımızı batılı biliyor, takdir ediyor ama biz bilmiyoruz."

"Elimizdeki değerlerimizi tanıtmamız gerekli"

Kalemişi sanatıçısı Kaya Üçer de Türk toplumunun en zayıf yönünün az okumak olduğunu ifade etti.

Dünyanın en iyi işinin yapılabileceğini ancak bunun iyi tanıtılmadığı sürece hiçbir anlamının olmadığını vurgulayan Üçer, şunları kaydetti:

"Biz başkasının söylediği sözü muteber kabul ederiz, yazılıdan okuyup da bir anlam çıkartmaya üşeniriz. Böyle yetişen bir topluma bazı şeyleri vermek çok zor. Bu nedenlerle bu sanatı tanıtmamız lazım, insanlara duyurmamız lazım. 15 yıl öncesine baktığımız zaman 'Her işi yaparım' demeyi marifet sanan bir toplumduk. Ancak bu artık değişmeye başladı. Böyle bir noktada uzmanlık alanları gelişti."

Üçer, Türk toplumunun elindeki değere sahip çıkmadığını ancak bunun başka bir toplum tarafından sahiplenildiğinde değerinin fark edildiğini belirterek, "Türk kahvesi, baklava, lokum buna örnektir. Ancak bundan kurtulmak için elimizdeki değerlerimizi tanıtmamız, insanlara bunun bir Türk sanatı olduğunu bildirmemiz lazım" diye konuştu.

Herşeyin devletten beklenilmemesi, 16. yüzyılda çok iyi ve sistemli yürütülen "hamilik geleneği"nin oturtulması gerektiğini vurgulayan Üçer, "Sanatı evrensel yapabiliyorsan ne mutlu. Ancak yerelde boğuluyorsan hiç uğraşmanın anlamı yok" dedi.

Sergi

Türkiye'nin Vatikan Büyükelçisi Prof. Kenan Gürsoy himayesinde Vatikan Palazzo Cancelleri Sarayı Sergi Salonu'nda açılacak sergide, 3 Türk tezhip sanatçısının eserleri görülebilecek.

Münevver Üçer, tezhip sanatının unsurlarından yola çıkarak bir ekip çalışmasıyla tezhip heykellerini vücuda getirerek, bu anlamda bir ilke imza attı.

Tezhip çalışmalarında kağıt yüzey üzerine çalışan sanatçı, bu geleneksel malzemenin yanı sıra ahşap yüzey üzerinde altın ve su bazlı boyalarla yaptığı tezhip çalışmalarını bu sergide ilk kez sanatseverlerin beğenisine sunacak. Sergide, sanatçının 20 eseri görülebilecek.

Reyhan İsen'in Cumhurbaşkanlığı seralarında yetiştirilen bitkilerin yapraklarını kurutarak elde ettiği çalışma yüzeylerine yaptığı kendine has tezhip ve minyatür çalışmaları ise serginin bir diğer bölümünü oluşturuyor. Sanatçının, altın, su bazlı boyalar kullanılarak yapılan 7 eseri, aynı şekilde kağıt çalışma yüzeylerindeki uygulamalarıyla sanatseverlerle buluşacak.

Sergide 3 eseri ile yer alacak Kaya Üçer ise yıllardır süre gelen kalemişi sanatının restorasyon ve tasarım uygulamalarının yorumlarını güncel konsept tasarımıyla Lale devrinin süsleme unsuru olan "eklektik" tarz bezemelerle ziyaretçilerin karşısında olacak. Altın varak uygulamaları, ahşap, tuval üstü çalışmaları ve kağıt yüzey değerlendirmeleriyle sanatçı, yenilikçi tarzını sanatseverlerin beğenisine sunacaktır.

Sergi, 23 Haziran'a kadar ziyarete açık kalacak. - İstanbul