Nükleer İhalesine Tek Teklif(2 -Son)

Mersin Akkuyu'da kurulacak nükleer santral için yapılan ihaleye tek teklif verildi. Rusya'dan Atostroyexport, Inter Rao ve Ciner Grubu'na bağlı Park Termik'ten oluşan konsorsiyum ihaleye teklif verdi. Beş şirket ise teşekkür mektubu sunarak, ihaleye katılmayacağını bildirdi.

Enerji Bakanlığı, Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt Anonim Şirketi (TETAŞ), Mersin Akkuyu'da kurulacak nükleer santral için ihaleyi gerçekleştirdi. TETAŞ Genel Müdür Yardımcısı Yaşar Çakmak'ın önderlik ettiği komisyona, son teklif verme saati olan 14.00'e kadar 6 dosya ulaştı. Sonuçları açıklayan TETAŞ Genel Müdürü Hacı Duran Gökkaya, ihale için tek teklif aldıklarını, 5 şirketin ise teşekkür mektubu sunduğunu söyledi. Gökkaya, teklif sahibinin Atostroyexport, Inter Rao ve Ciner Grubu'na bağlı Park Termik'ten oluşan konsorsiyum olduğunu açıkladı.

Gökkaya, Suez Tractebel (Fransa-Belçika), Unit Investment N.V. (Hollanda), Akenerji (Türkiye), AECL Atomic Energy Of Canada Limited (Kanada) ve Hattat Holding'in(Türkiye) teşekkür mektubu sunduğunu bildirdi.

-TEK TEKLİF İPTAL GEREKÇESİ DEĞİL-

Gökkaya, komisyonun gerekli dokümanları içeren ilk zarfı açacağını, Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TAEK) ölçütlerine uyumu gösteren ikinci zarfın bu kuruma gönderileceğini bildirdi. Gökkaya, TAEK'ten yanıt gelmesinin ardından devletin alım garantisi verdiği elektriğin satış fiyat teklifini içeren üçüncü zarfın açılacağını kaydetti. Gökkaya, ihalede tek teklif gelmesinin iptal gerekçesi olmadığını da açıkladı. Gökkaya'nın sonuçları açıklamasının ardından basın dışarı çıkarılarak teklif dosyasının açılması ise tartışma yarattı.

Akkuyu Mersin'de kurulacak nominal gücü 4 bin MWe (yüzde 25 eksik veya fazla olanağıyla) olan nükleer güç santralı için 13 şirket şartname almıştı.

Açılacak ilk zarflarda, teklif sahibinden istenilen gerekli belgelere yer veriliyor. İhale Komisyonu bu belgelerin tam olduğunu onayladıktan sonra TAEK'e ikinci zarfı açmadan teslim edecek. TAEK Ölçütlerine uyum durumunu gösteren bu zarflar TAEK tarafından değerlendirmeye alınacak.

Bu değerlendirmeye göre; nükleer güç santralı güncel ve kanıtlanmış teknolojik yenilikleri kapsayacak. Başta Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı normları olmak üzere uluslararası normlara uygun olacak. Santralın "ciddi kaza" sınıfına giren kazalara karşı da radyolojik sonuçları hafifletecek önlemleri alacak şekilde tasarımlanmış olması değerlendirmede dikkate alınacak.

-SANTRALIN REFERANSI OLACAK-

Nükleer güç santralı, saha şartlarından kaynaklanan gerekler ve şartlar hariç, tasarımcı ülkenin yürürlükteki güncel nükleer güvenlik mevzuatına uygun olacak. Önerilen santrala örnek teşkil edebilecek, halen işletilmekte ve aynı teknolojinin en son örneği olan lisanslı bir santral referans olarak gösterilecek. Önerilen santralın henüz işletmeye geçmiş bir örneğinin olmaması durumunda, aynı teknolojinin bir düzenleyici kurum tarafından nükleer güvenlik değerlendirmesi sonucunda onaylanmış veya kurulması uygun görülmüş bir örneği referans olarak gösterilecek. Lisanslama ile ilgili olarak Türkiye'nin mevzuat gerekleri ve nükleer düzenleme kuruluşunun talep edeceği şartlar mahfuz tutulacak.

Değerlendirmeye alınacak reaktör tipleri doğal uranyum kullanan basınçlı ağır su ve zenginleştirilmiş uranyum kullanan basınçlı hafif su ile kaynar hafif su reaktörleri olacak. Bunların dışında kalan (hafif su soğutmalı grafit nötron yavaşlatıcılı reaktörler, gaz soğutmalı reaktörler, hızlı üretken reaktörler, vb.) reaktörler değerlendirmeye alınmayacak.

-URANYUM TÜRKİYE'DE ÜRETİLECEK, YERLİ PAYI YÜZDE 60 OLACAK-

Yakıt teknolojisi sınanmış olacak. Doğal uranyum ve zenginleştirilmiş uranyum kullanan reaktörler değerlendirmeye alınacak. Ayrıca MOX yakıt kullanma yeteneğinin olması da mümkün olacak. Yakıt üretiminin ülke içinde yapılmasıyla ilgili olarak plan ve program önerilecek. Yerli katkı payına yönelik plan ve program önerilecek. Plan ve programda, en az yüzde 60 yerli katkı payına ulaşılacak süreç gösterilecek.

Santralın işletme deneyimi değerlendirmede dikkate alınacak. İkinci nesil santralların işletme deneyimini gösterir referans örneklerinin belgelenmesi gerekecek. Benzer şekilde, üçüncü nesil santralların işletme deneyimini gösterir referans örneklerinin, eğer varsa, belgelenmesi istenecek. Nükleer güç santralının her ünitesinin sahip olacağı garanti edilen net elektrik gücü 600 MW'den büyük olacak.

-İKİNCİ OTURUM 15 GÜN İÇİNDE-

TAEK bu ölçütlere göre gelen tek teklifi değerlendirdikten sonra uygun bulup bulmadıklarını TETAŞ'a bildirecek. Bildirimin en geç 15 gün içinde yapılması bekleniyor. Şirket TAEK'ten olur alırsa ardından ihalenin ikinci oturumu gerçekleştirilecek. Bu oturumda TAEK'ten olur alan teklif sahibinin, fiyat teklifini içeren ve bu süre boyunca açılmadan TETAŞ'ta saklanmış olan üçüncü zarf açılacak.

Üçüncü zarfta; nükleer santralda üretilecek elektriğe kamu 15 yıl alım garantisi verdiği için, bu sürede TETAŞ'ın santralı kuracak şirketten satın alacağı elektrik için verilen fiyat teklifi bulunacak. TETAŞ Yönetim Kurulu teklifi uygun bulursa onay için Bakanlar Kurulu'na gönderecek. Bakanlar Kurulu kararı onaylarsa şirket Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'ndan lisans alıp santralı kurma işlemlerine başlayacak. Kamu elektriğe 2031 yılına kadar 15 yıl sürecek alım garantisi verdiği için santralın en geç 2015'te devreye alınması gerekecek.

(ANKA)

(YLD/NB/ZG)