Mardin Yöresinin "Bilge Köyü" Haritası Çıkarılacak

Mardin'in Bilge köyünde 44 kişinin öldüğü katliamın benzerlerinin yaşanmaması için, yörede aynı sorunun yaşanabileceği köyleri kapsayacak biçimde risk haritasının çıkarılacağı bildirildi.

Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölüm Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Yıldız Akpolat, Mardin Valiliği ve Hayat Boyu Eğitim ve Gelişim Derneği'nin, "Eğitim yoluyla Şiddetin Azaltılması ve Suçun Önlenmesi Projesi" kapsamında, bölgede geniş çaplı bir bilimsel araştırmanın yapılacağını açıkladı.

Katliam yaşanan Bilge Köyü'nde bilimsel inceleme ve araştırma yaptığını bildiren Yıldız Akpolat, planlanan çalışmada, yörenin risk haritasını çıkarmak için, Mardin yöresinde Bilge Köyü gibi ailevi husumetlerin bulunduğu köylerin tespit edileceğini söyledi.

Akpolat, Erzurum'dan 7, Ankara, Adıyaman ve İstanbul'dan birer bilim insanının bölgeye gideceğini ve 15 gün çalışma yapacaklarını anlatarak, şöyle devam etti:

"Yapacağımız çalışma çok boyutlu olacak. Köylerle ilgili tapu, adli sicil, sağlık ve eğitim kayıtlarını inceleyeceğiz. Elde edilecek daha geniş sosyolojik veriler ile sadece Bilge köyü değil, yörede bu tür çatışmalı köylerin de analizleri yapılacak.

Öncelikli olarak, şiddet ve kültür arasındaki ilişkilerin analizlerini yapacağız. Ondan sonra çözüm önerilerinde bulunmak mümkündür. Mardin Valiliği, belediyesi ve üst düzey yöneticiler, Bilge Köyü'nde yaşanan olaya ciddi şekilde eğilmekte. Bilimsel çalışmaların yapılıp, olayın analiz edilmesinden yanalar. Bilge köyünde yaşananların sosyolojik nedenlerini ortaya koyacağız. Çözüm önerileri sunacağız. Bu çalışma, daha sonra kitap olarak yayımlanacak. Bundan sonra iş siyasetçilere, devlet adamlarına kalacak."

-BİLGE KÖYÜ ÖN RAPORU-

Bilge Köyü'nde yaptığı bilimsel araştırmayla ilgili hazırladığı ön değerlendirme raporunu Mardin Valiliğine vereceğini bildiren Yrd. Doç. Dr. Yıldız Akpolat, köyde kapalı bir toplum yapısının hakim olduğuna dikkat çekti.

Köydeki ailelerle ilgili, 7 nesili kapsayan bir araştırma gerçekleştirdiğini anlatan Akpolat, "Köydeki ailelerin 7 nesildir kendi içlerinde evlenerek, yoğun bir şekilde yakın akraba evlilikleriyle çoğaldığını gözlemledim. Mardin'e 25 kilometre uzaklıkta olmasına rağmen, kapalılığını aile içi evlilikler sayesinde koruduğunu belirledim" dedi.

Aynı atadan türeyen iki aile arasındaki nüfus orantısızlığının dikkatini çektiğini kaydeden Yrd. Doç. Dr. Yıldız Akpolat, ''Yaptığım bilimsel araştırmaya göre, Bilge köyünde anne karnındaki bebelere bile kurşun sıkılması, bir tür ilkel nüfus baskılama şekli olan soykırım uygulandığı şeklinde ön görüş sahibi olmama yol açtı'' diye konuştu.

Akpolat, "Arkada kimseyi bırakmamak" anlayışının da, "düşman korkusunun yarattığı bir saldırganlığın ürünü" olduğunu vurgulayarak, aynı atadan gelen ailelerin çoban ve göçebe topluluk olarak yaşadıklarını, 25 yıl önce köye gelerek yerleştiklerini ve köyün asıl sahibi olan aileleri korkutarak kaçırdıklarını belirterek, Bilge Köyü katliamının robot profilini şöyle çizdi:

"Bu olay, kan davası değildir. Ancak kan davasının altındaki matematik dengeyi sağlayıcı geleneklerle uyuşumludur veya geleneklerin matematiğini bu olayda bulmak mümkündür. Ancak bu açıklama, olayı geleneklere indirgemek değil, geleneklerin de çıktığı alt beyne işaret etmektir."

-AŞİRETLERİN GÜÇLÜ YAPISI-

Bu çerçevede, Güneydoğu'daki aşiret ve aile yapısına da dikkat çeken Yrd. Doç. Dr. Akpolat, aşiret yapısının güçlü, ketum ve sağlam olmasının nedeninin, yoğun şekildeki aile içi evliliklerden kaynaklandığını vurguladı.

Bireyin, aşiret ve ailelerin tutsağı haline geldiğini savunan Yıldız Akpolat, bu konuda devlet kurumlarına çok önemli görevler düştüğüne işaretle, şöyle devam etti:

"Güneydoğu'da aşiret yapısının güçlü olmasının nedeni, aile içi evliliklerdir. Bu bir tür itaat kültürü ve bireyin baskılanmasını da beraberinde getiriyor. Devlet, aşiretin bireye sağladığı aş, iş, eş ve güvenlik gibi problemlere çare üretmelidir. Devlet bölgede aşiretin değil, bireyin hayatında karşılaştığı sorunlara çözüm üretebildiğini göstermeli, bölgedeki bireyi özgürleştirmelidir. İtaat kültürü şiddetin ve Bilge Köyü'ndeki gibi katliamların nedeni olabilmektedir"