Altınkaya Barajı'na giden yol üzerinde Asar Köyü sınırları içinde yer alan, 2 bin 300 yıllık tarihe sahip olan Asarkale, Samsun'un en önemli ve en eski tarihi eserlerinden biri. Kızılırmak kıyısındaki bir tepe üzerinde kurulu olan ve tünelden ulaşılan Asarkale, bakımsızlıktan harabeye dönmüş durumda. Bazı kısımları yıkılan Asarkale, yılların verdiği yorgunlukla pes etmek üzere.

Helenistik (M.Ö. 330-30) dönemde inşa edildiği anlaşılan Asarkale, Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerinde onarılarak kullanılmış, ancak daha sonra terk edilmiş. Surların dış yüzü düzgün kesme taştan yapılmış ve aralarda tuğla örgü olan kalenin içi, yapılara ait duvar kalıntıları ve bir sarnıç görünümünde.

Karadeniz sahilinde bulunan en eski ve en büyük kalelerden biri olan Asarkale, Paflagonya Bölgesi içerisinde stratejik yönden önemli konumda olup, Helenistik döneminde savuma amaçlı kullanılmıştır. Irmak seviyesinden yaklaşık 300 metre yükseklikteki kaleye, girişi yol hizasında olan bir tünelle çıkılabilmektedir. Askeri amaçla yapılmış olan ve dışarıdan hiç fark edilmeyen bu tünel, asfalt yol yapılmadan önce ırmağa açılıyordu. Bölgede ikisi kalenin yamaçlarında, birisi de Kızılırmak'ın karşı yakasında

olmak üzere Grek mimarisinin özelliklerini taşıyan 3 adet kaya mezarı bulunuyor. Asarkale ve Paflagonya tipi bu 3 kaya mezarının, Helenistik dönemde yıllarda yapıldığı anlaşılmıştır.

Tarihi bölge, doğal güzelliğiyle de ilgi çekiyor. Derbent Baraj Gölü, tarihi kale ve kral mezarlarının bulunduğu yer, manzarası ile görenleri kendine hayran bırakıyor. Harabe halde bulunan ve yıkılmak üzere olan kalenin, restore edilerek turizme kazandırılması gerektiği belirtildi.

İl Kültür ve Turizm Müdürü Yüksel Ünal, bölgenin sit alanı olduğunu hatırlatarak, restorasyon ve çevre düzenlemesi yapılması için hazırladıkları projeyi Kültür ve Turizm Bakanlığı'na gönderdiklerini, Bakanlık'tan cevap beklediklerini söyledi.

(SA-SA-MEF-Y)