Ana Sayfaya DönAna Sayfaya Dön

Gelir Vergisi Kanunu Tasarısı, TBMM'de

Tasarıya göre, asgari ücretin yıllık tutarının, mükellefin kendisi için yüzde 50'si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için yüzde 10'u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere, ilk iki çocuk için yüzde 7,5'i, üçüncü çocuk için...

Gelir Vergisi Kanunu Tasarısı, TBMM'de

Tasarıya göre, asgari ücretin yıllık tutarının, mükellefin kendisi için yüzde 50'si,

çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için yüzde 10'u, çocukların

her biri için ayrı ayrı olmak üzere, ilk iki çocuk için yüzde 7,5'i, üçüncü

çocuk için yüzde 10'u oranında ücrette özel vergi indirimi uygulanacak

-Çalışana ödenen çocuk zamları, evlenme ve doğum nedeniyle

yapılan yardımlar gelir vergisinden muaf olacak

-İşyerlerinde, ulusal yarışmalara katılan amatör sporcu çalıştıranların,

bu sporculara ödedikleri ücretlerde vergi indirimi uygulanacak

-Pilotlar ile uçuş sırasında uçak içinde hizmet veren personele,

fiilen uçuş hizmeti dolayısıyla yapılan ödemeler gelir vergisinden muaf olacak

TBMM Başkanlığı'na sunulan Gelir Vergisi Kanunu Tasarısı, ticari kazancın tespitinde kabul edilmeyen gider, ödeme ve indirimleri de düzenliyor.

Buna göre; teşebbüs sahibinin, eşinin ve çocuklarının işletmeden çektikleri paralar, teşebbüs sahibinin işletmeye koyduğu sermaye için yürütülecek faizler, teşebbüs sahibi tarafından işlenen suçlardan doğan tazminatlar, alkollü içkiler ile tütün mamullerine ait ilan ve reklam giderleri, kiralanan ya da işletmede kayıtlı olan motorlu deniz taşıtları ile hava taşıtlarının amortismanları, kazancın tespitinde kabul edilmeyen gider, ödeme ve indirimler arasında yer alacak.

Satıştan doğan kazanca uygulanacak gelir vergisi istisna oranları; 2 yıldan sonra satıştan doğan kazançlarda yüzde 40.2, 3 yıldan satıştan doğan kazançlarda yüzde 50.3, 4 yıldan sonra satıştan doğan kazançlarda yüzde 60, 5 yıldan sonra satıştan doğan kazançlarda yüzde 75 olacak. Satış bedelinin, satışın yapıldığı yılı izleyen ikinci takvim yılı sonuna kadar tahsil edilmesi şart olacak. 

Taşınmazların, kaynak   kuruluşlarca,   kira   sertifikası ihracı amacıyla varlık kiralama şirketlerine satışından doğan kazançlar için bu oran sıfır olarak uygulanacak. 

Türkiye'de verilen ve  yurtdışında yararlanılan mimarlık, mühendislik, tasarım, yazılım, tıbbi raporlama, muhasebe kaydı tutma, çağrı merkezi ve veri saklama hizmeti faaliyetinde bulunan hizmet işletmeleri ile eğitim ve sağlık alanında faaliyet gösteren ve Türkiye'de yerleşmiş olmayan kişilere hizmet veren işletmelerin bu faaliyetlerinden elde ettikleri kazancın yüzde 50'si, gelir vergisinden muaf olacak. 

Okul öncesi eğitim, ilköğretim, özel eğitim ve ortaöğretim özel okulları ile Bakanlar Kurulu'nca vergi muafiyeti tanınan vakıflara ya da kamu yararına çalışan derneklere bağlı rehabilitasyon merkezlerinin işletilmesinden elde edilen kazançlardan, 5 vergilendirme  dönemi  boyunca gelir vergisi alınmayacak.

Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi acenteliği faaliyetinden elde edilen kazançlar da gelir vergisinden müstesna olacak.

-Zirai kazançta vergileme-

İşletme büyüklüğü ölçülerini en az yüzde 50 oranında aşan, ana sözleşmelerinde zirai faaliyetle iştigal edeceğine dair açık hüküm bulunan ve zirai faaliyetle iştigal eden ticaret şirketleri çiftçi sayılacak. Çiftçi sayılan kollektif şirketlerin ortakları ile komandit şirketlerin komandite ortaklarının şirket kaaından aldıkları paylar zirai kazanç hükmünde olacak. 

Çiftçilerin elde ettikleri zirai kazançlar, hasılatları üzerinden vergi kesintisi yapılmak suretiyle vergilendirilecek. Çiftçilerin kazançları işletme hesabı ya da diledikleri takdirde bilanço esasına göre tespit edilecek. Çiftçilerin işletme büyüklüğü ölçülerini aşmaları, vergi kesintisi yapılarak vergilendirilmelerine engel teşkil etmeyecek. 

Çiftçilerin sahip oldukları biçerdöver, traktör, kamyon ve bu mahiyetteki araçların başka çiftçilerin zirai faaliyetlerinde çalıştırılması karşılığında elde edilen gelirler, zirai kazanç hükümlerine göre vergilendirilecek.  Hane halkına ait işletmeler ile ortaklık halindeki işletmelerde, işletme büyüklüğü toplu olarak dikkate alınacak.

İşletme büyüklüğü ölçülerini aşmayan çiftçiler, yazılı olarak vergi dairesine bildirimde bulunarak izleyen vergilendirme dönemi başından itibaren kazançları işletme hesabı ya da diledikleri takdirde bilanço esasına göre tespit edebilecek. 

Zirai faaliyette bulunanlardan Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre defter tutma, belge alma, verme, saklama ve ibraz yükümlülüklerine uymayanlar, çeşitli kamu kurum ve kuruluşlan tarafından verilen avans, kredi, sübvansiyon, prim gibi unsurlanndan yararlanamayacak.

 

-Serbest meslek kazançları-

 

Tasarıya göre, hasılat gelir vergisinden muaf olan serbest meslek kazançları şöyle:  

"Müellif, mütercim, heykeltıraş, hattat, ressam, bestekar, bilgisayar programcısı, senarist, mucit ve durumları bunlara benzeyenler ile bunların kanuni mirasçılarının, fikir ve sanat eseri niteliği taşıyan; hat, gravür, minyatür, tezhip, ebru, resim, heykel, beste, nota halindeki eserler, şiir, kitap, roman ve hikayeler, bilimsel araştırma ve incelemeler, mevcut bir yazılımı değiştiren veya geliştirenler dahil bilgisayar yazılımları, makale, araştırma ve inceleme yazılan ile tercüme, yorum, karikatür, fotoğraf, eğitim, kültür ve belgesel nitelikli filmler, video bant, röportaj, radyo ve televizyon senaryo ve oyunu, yazılı koreografı eserleri, gazete, dergi, bilgisayar, internet ortamı, radyo, televizyon veya videoda yayınlamak, kitap, CD, resim, disket,  veya benzeri ortamlarda basmak suretiyle ya da bu eserleri ve patentleri satmak, bunlar üzerindeki mevcut haklarını devir ve temlik etmek veya kiralamak yoluyla elde edilen hasılatlar."

Arzuhalci, rehber, ebe, sünnetçi, sağlık memuru ve hayvan sağlık memurlarından Vergi Usul Kanunu'na göre vergiye tabi olma şartlarından en az ikisini taşımayanlar ile köylerde ya da nüfusu  2 bini aşmayan  yerlerde  bu  faaliyetlerde  bulunanların kazançları gelir vergisinden muaf tutulacak.

Köylerde ya da nüfusu 2 bini aşmayan yerlerde düğün ya da benzeri toplantılarda müzik icra edenlerin kazançları gelir vergisinden muaf olacak.

 

-Ücretlerde vergi muafiyeti-

 

Tasarı, gelir vergisinden muaf tutalacak olan ücret, menfaat ve benzeri ödemeleri de düzenliyor. Buna göre, vergiden muaf tutulacak ücretler şunlar:  

"Sosyal Güvenlik Kurumu, kanunla  kurulan emekli  sandıkları ile yabancı ülkelerde bulunan sosyal güvenlik kurumları tarafından ödenen emekli, maluliyet, dul ve yetim aylıkları, karşılıklı olmak kaydıyla, yabancı elçilik ve konsoloslukların memur ve hizmetlilerinin aldıkları ücretler. 

Köylerde ya da  nüfusu 5 bini aşmayan yerlerde faaliyet gösteren ve el ile dokunan halı ve kilim imal eden işletmelerde çalışanlara ödenen ücretler, köy muhtarları ile köylerin katip, korucu, imam, bekçi ve benzeri hizmetlilerine köy bütçesinden ödenen ücretler.

Çiftçi mallarını koruma bekçilerinin ücretleri, sanat okulları ile bu mahiyetteki enstitülerde, ceza infaz kurumları ve tutukevlerine ait işyurtlarında, darülacezelerin atölyelerinde çalışan öğrencilere, hükümlü ve tutuklulara ve acezelere verilen ücretler, gerçek usulde vergilendirilmeyen çiftçilerin yanında çalışan işçilerin ücretleri, toprak altı işletmesi halinde bulunan madenlerde cevher üretimi ve bununla ilgili diğer bütün işlerde çalışanların ücretleri.

Evlerde, bahçelerde, apartmanlarda ve ticaret mahalli olmayan yerlerde orta hizmetçiliği, süt ninelik, dadılık, bahçıvanlık, kapıcılık gibi özel hizmetlerde çalıştırılanların ücretleri. 

Emekli, dul, yetim ve evlilik ikramiyeleri ya da iade olunan mevduatı ve sürelerini doldurmamış bulunanlarla, dul ve yetimlerine toptan ödenen tazminat ve yardımlar.

Asgari ücreti geçmemek kaydıyla, Mesleki Eğitim Kanunu'na tabi çıraklara ödenen ücretler.

İşverenlerce, çalışanlara yemek verme hizmetini sağlayan mükelleflere ödenen yemek bedellerinin, çalışılan her bir gün için 12 liraya kadar olan kısmı. İşverenler tarafından çalışanların toplu olarak taşınması giderleri.

Deniz İş Kanunu'na göre ödenmesi gereken kıdem tazminatlarının tamamı ile Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanun'a göre ödenen kıdem tazminatlarının, çalışanların 24 aylığını aşmayan miktarları. 

Müsseselerce demirbaş olarak verilen giyim eşyası.

Özel kanunlara dayanarak verilen yemek ve hayvan yem bedelleri.

Maden işletmelerinde ve fabrikalarda çalışan işçilere ve barındırılması gereken memurlarla müstahdemlere konut tedariki ile mülkiyeti işverene ait konutların çalışanlara mesken olarak tahsisi suretiyle sağlanan menfaatler.

Gelir vergisinden muaf esnafın yanında çalışanların ücretleri.

Subay, astsubay, erbaş ve erler ile ordu hizmetinde bulunan sivil makinistlere, uçuş, dalış gibi hizmetleri dolayısıyla verilen tazminatlar, gündelikler, ikramiyeler, zamlar ile Türk Hava Kurumu'nda ve iş merkezi Türkiye'de bulunan müesseselerde uçuş maksadıyla görevlendirilen pilotlar ile uçuş sırasında uçak içinde hizmet veren personele; fiilen uçuş hizmeti, denizaltına dalış yapanlara fiilen dalış hizmetleri dolayısıyla yapılan ödemeler."

-Yardımlarda vergi muafiyeti-

Tasarıya göre, gider karşılıkları gelir vergisinden muaf olan ödemeler şöyle:

"Harcırah Kanunu'na tabi kurumlar tarafından harcırah ya da yolluk olarak yapılan ödemeler. 

Harcırah Kanunu kapsamı dışında kalan müesseseler tarafından yönetim kurulu başkanı ve üyeleri, oluşturulan komite ve komisyon üyeleri ile tasfiye memurları ve hizmet erbabına verilen yol giderlerinin tamamı ile yemek ve yatma giderlerine karşılık verilen gündelikler

Sayım ve seçim işlerinde çalıştırılanlara yapılan ödemeler.

Devletçe verilen miktarı aşmamak üzere çalışana ödenen çocuk zamları.

Evlenme ve doğum nedeniyle çalışana yapılan yardımlar (Çalışanın 2 aylığına kadar olan yardım kısmı için uygulanacak uygulanır)

Ölüm, engellilik, hastalık, işsizlik nedenleriyle verilen tazminat ve yardımlar.

Vatan hizmetleri tertibinden bağlanan aylıklar ve ödenen mükafatlar ile harp malullüğü zamları, harp malullerine ve şehit, dul ve yetimlerine bu sıfatları nedeniyle yapılan her türlü ödemeler.

Asker ailelerine yapılan yardımlarla hayır derneklerinin ve yardım sandıklarının yardımları dahil olmak üzere, muhtaç olanlara belli bir süre için yapılan yardımlar.

Resmi ve özel müesseseler ve şahıslar hesabına Türkiye'de okuyan öğrenciye iaşe, ibate ve tahsil gideri olarak ödenen paralar.

Devlet tarafından öğrenci ve memurlara verilen tutarı aşan kısımlar hariç, resmi ve özel  müesseseler ve  şahıslar hesabına yurtdışında eğitim  ya da staj gören öğrenci ve memurlara gider karşılığı olarak verilen paralar.

 Staj  ve uygulama dolayısıyla,  öğrencilere öğretim müesseseleri veya eğitim masraflarını karşılayanlarca verilen paralar.

Alanlar açısından nafakalar.

 Spor yarışmalarına katılan amatör sporculara ödenen ödül ve ikramiyeler.

Spor yarışmalarını yöneten hakemlere ödenen ücretler.

İlim ve fenni, güzel sanatları, tarımı, hayvan yetiştirilmesini ve memleket bakımından faydalı olan diğer işleri teşvik amacıyla verilen ikramiyeler ve ödüller.

Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından sigortalılara yapılan ödemeler ile yardım sandıkları tarafından statüleri gereğince kendi üyelerine ölüm, engellilik, hastalık, doğum, evlenme gibi nedenlerle yapılan yardımlar."

-Vergide, üçüncü çocuk indirimi-

Tasarı, bazı ücretlerde vergi indirimi getiriyor. Buna göre, asgari ücretin yıllık tutarının, mükellefin kendisi için yüzde 50'si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için yüzde 10'u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere ilk iki çocuk için yüzde 7,5'i, üçüncü çocuk yüzde 10'u oranında ücrette özel vergi indirimi uygulanacak. Gelirin kısmi döneme ait olması halinde, ay kesirleri tam ay sayılarak, bu süreye isabet eden indirim tutarları esas alınacak.

İndirim tutarının tespitinde mükellefin, gelirin elde edildiği tarihteki medeni hali ve aile durumu esas alınacak. İndirim, bu oranlara göre hesaplanan tutarları aşmamak kaydıyla, ücret geliri elde eden aile fertlerinden her biri için ayrı ayrı, çocuklar için ise eşlerden yalnızca birisinin gelirine uygulanacak. Boşananlar için indirim tutarının hesabında, nafakasını sağladıkları çocuk sayısı dikkate alınacak. Özel indirim, teşvik amaçlı her türlü diğer indirim ve istisnadan önce uygulanacak.

Bakanlar Kurulu, indirim konusu yapılacak toplam tutarın asgari ücretin yıllık tutarını aşmaması şartıyla özel indirim oranlarını artırmaya ya da kanuni oranına kadar indirmeye yetkili olacak.

Yüz ve daha az sayıda işçi çalıştıran işyerlerinde en fazla iki, yüzden fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en fazla dört amatör sporcu için uygulanmak üzere, her yıl ulusal yarışmalara iştirak ettiklerinin belgelenmesi şartıyla amatör sporcu çalıştıranların, bu sporculara ödedikleri ücretlerin asgari ücretin iki katını aşmayan kısmının üzerinden hesaplanan tutar vergiden mahsup edilecek. Mahsup edilecek kısmın fazla olması halinde iade yapılmayacak.

-







Reklam