Diyarbakır'da Terör Mağdurlarına 262 Milyon YTL Ödendi

Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde terör mağdurlarına devlet tarafından tazminat ödenmesine devam ediliyor. 51 bin 715 başvuruyla en çok zararın tespit edildiği Diyarbakır'da, komisyonlar tarafından karara bağlanan 20 bin 827 dosya için yöre halkına 262 milyon YTL ödenmesi kararı çıktı.

TBMM'de 2004 yılında kabul edilen 5233 sayılı Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan Zararların Karşılanması Hakkındaki Kanun kapsamında ödemeler, İçişleri Bakanlığı'nın talimatıyla hızlandırıldı. 1987 yılından itibaren bölgede terör ve terörle mücadeleden zarar gören vatandaşların mağduriyetlerinin devlet tarafından giderilmesi için Valilikler bünyesinde Tarım, Bayındırlık, İmar ve Sağlık İl Müdürlükleri elemanlarından oluşan komisyon üyeleri, kırsal alandaki köyleri tek tek gezerek zararları tespit ediyor.

Yasadan faydalanmak için son başvuru tarihi olan 24 Mayıs 2008 tarihine kadar 51 bin 715 başvuruyla bölgede en çok zararın tespit edildiği Diyarbakır'da, 6 komisyon tarafından 20 bin 827 dosya sonuçlandırıldı. 14 bin 950 dosya için ödeme kararı çıkarken, komisyon tarafından 5 bin 877 dosya sahibinin başvurusu ise reddedildi. Terör tazminatlarının Diyarbakır'ın en temel sorunlarının başında geldiğini ifade eden Diyarbakır Vali Yardımcısı ve Komisyon Heyeti Başkanı Mehmet Yeşilbaş, "Yasanın çıktığı tarihten itibaren 6 komisyon, 40 sekreterya ve 36 kişilik komisyon üyesiyle kırsal alanda terör tazminatlarını tespit etmeye çalışıyoruz. 2004 yılından bu yana Valiliğimize 51 bin 715 başvuru yapıldı. Bu çok büyük bir rakamdır. Yöre halkının gerçek anlamda terörden ne kadar zarar gördüğüne dair programlı bir şekilde çalışmalarımız sürüyor. Çağdaş bir yasayı çağdaş bir noktaya getirmek için komisyonumuz tarafından 20 bin 827 dosya karara bağlandı. 14 bin 950'yi aşkın dosya için 262 milyon YTL ödeme yaptık. 5 bin 877 dosya reddedildi, 410 dosya ise uyuşmazlık ile sonuçlandı. Bugüne kadar karara bağlanan dosyalar için 262 milyon YTL'lik ödeme kararı çıktı. Bu paranın, 181 milyon YTL'si hak sahiplerine ulaştırıldı. Merkezi hükümet tarafından paralar geldikçe peyder pey ödemelerde bulunuyoruz. Amacımız en kısa sürede geriye kalan dosyaları da karara bağlayıp insanların geçmişte yaşadıkları mağduriyetleri gidermektir" dedi.

YÖRE HALKININ REFAH DÜZEYİ YÜKSELDİ Terör olaylarının yoğun yaşandığı 1990'lı yıllarda faili meçhul cinayetler ve terör saldırılarında hayatını kaybeden her ferdin yakınlarına 20 bin YTL ödeme yapıldığını kaydeden Komisyon Başkanı Yeşilbaş, "Terör tazminatlarıyla sosyal hukuk devleti çerçevesinde mağduriyetler giderilmektedir. Devletimiz yasanın çıktığı günden bu yana sadece Diyarbakır'da terörden mağdur olan kişilere 181 milyon YTL ödemede bulunmuştur. Çok yakın zamanda karara bağlanan 81 milyon YTL daha yöre halkına verilecektir. Bu paraların bölgeye aktarılması Diyarbakır'ın ekonomik refah düzeyini yükseltmiştir. Kişi aldığı paralar ile göç etmiş olduğu köye gidip ev ve bahçesini onarabiliyor ya da şehir merkezlerinde taşınmaz alıyor. Dağıtmış olduğumuz para miktarı, yoksul vatandaşlar için valilik bünyesinde kurulmuş olan Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı'nın (SYDV) yıllık bütçesinin 10 katıdır. bu küçümsenmeyecek bir kaynaktır" diye konuştu.

VATANDAŞ İTİRAZ ETME HAKKINA SAHİP Komisyon kararlarına bütün vatandaşların itiraz etme hakkına sahip olduğunu söyleyen Yeşilbaş, "Diyarbakır'da yasayla ilgili tüm detayları ele alan bir iç yönetmelik çıkardık. Geliştirdiğimiz online sistemle bütün dosyaları bilgisayarlara yükledik. Vatandaşlar internet aracılığıyla Türkiye Cumhuriyeti numaralarını girmek suretiyle dosyalarının hangi aşamada olduğunu ve ne kadar ödeme yapıldığını görebilecekler. Bunu sağladığımızda artık, 'Hakkım bu kadardı. Devlet veya Valilik bana bu kadar verdi' gibi spekülasyonlar ortaya atılamayacak" şeklinde konuştu.

2004 yılında çıkarılan 5233 Sayılı Yasa'nın amacı, terör eylemleri veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle maddi zarara uğrayan gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişilerinin bu zararlarının yargı yoluna gitmelerine gerek kalmadan, idarece ve en kısa sürede sulh yoluyla karşılamak. Zarara uğrayan bir gerçek kişi olabileceği gibi, yasayla kurulmuş özel hukuk tüzel kişisi de olabilir. Yasayla kişilerin uğradığı maddi zararlar karşılanmakta olup, uğranılan manevi zararlar bu yasanın kapsamı dışında tutuldu. Yasada önem arz eden bir husus da, zarara uğrayan gerçek veya tüzel kişilerin bu zararlarının yargı yoluna gitmelerine gerek kalmadan idarece en kısa sürede ve tam olarak tespit edilerek sulh yoluyla ödenmesidir. Yasa, yürürlüğe girdiği 27 Temmuz 2004 tarihinden sonra bu kapsamda meydana gelen maddi zararları karşılamayı öngördüğü gibi, 'Olağanüstü hal'in ilan edildiği 19 Temmuz 1987 ile yasanın yürürlüğe girdiği 27 Temmuz 2004 tarihi arasında meydana gelmiş olan maddi zararları tazmin etmeyi öngörüyor.

(AYŞ-ZG-CMH-Y)