Devlet Bakanı Kürşad Tüzmen, ekonomik ve ticari ilişkilerdeki gelişmeleri değerlendirmek, yeni işbirliği olanaklarını araştırmak ve geliştirmek amacıyla kamu ve özel sektör temsilcilerinden oluşan yaklaşık 100 kişilik bir heyet ve kendisine eşlik eden MHP Isparta Milletvekili Nevzat Korkmaz, CHP Gaziantep Milletvekili Akif Ekinci, AK Parti Malatya Millevekili Mücahit Fındıklı ve Sakarya Milletvekili Hasan Ali Çelik ile birlikte İran'a gitti. İran yolculuğu öncesinde Atatürk Havalimanı'nda basın toplantısı düzenleyen Tüzmen, 2 gün sürecek ziyaret sırasında İran'ın Ticaret, Petrol, Ulaştırma, Sanayi ve Dışişleri Bakanları ile görüşmelerde bulunacağını belirterek, ayrıca İran Ticaret Bakanı Masoud Mirkazemi ile birlikte ''Türkiye-İran Ticari ve Ekonomik İşbirliği Semineri''ne başkanlık edeceğini bildirdi.

Bakan Tüzmen, iki ülke arasındaki ticari ilişkiler hakkında da bilgi vererek, 2002 yılında 1.3 milyar dolar olan ikili ticaret hacminin 2007 yılı itibariyle 8.1 milyar dolara ulaştığını belirterek, ''2007 yılı itibariyle İran'a ihracatımız 1.4 milyar dolarken, 2008 yılının ilk 4 ayında 618 milyon dolar seviyesini aşmıştır. Bu durumda tahmin ediyorum ki, yıl sonunda ihracatımız ilk defa 2 milyar dolar seviyesini geçecektir'' diye konuştu.

Yatırım alanında yaşanan gelişmelere de değinen Tüzmen, son olarak bir kamu kuruluşu olan Gübretaş'ın İran'ın en büyük gübre kompleksi olan Razi Petrochemical şirketini İran'ın Özelleştirme İdaresi'nden 681 milyon dolara satın aldığını hatırlattı. Tüzmen, müteahhitlik sektöründe de Türk firmaların hızla İran pazarına girdiğini, bu alandaki hacmin yakın gelecekte birkaç milyar dolara ulaşmasının mümkün olduğunu belirterek, enerji alanında ise Türkmen gazının İran üzerinden Türkiye'ye ve İran gazının Türkiye üzerinden Avrupa'ya transit olarak taşınmasıyla Güney Pars Doğal Gaz Sahasının Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO) tarafından geliştirilmesi gibi projelere ilişkin ilerlemeler kaydedildiğini anlattı.

Devlet Bakanı Kürşad Tüzmen'in verdiği bilgiye göre, İranlı yetkililerle yapılacak görüşmelerde iki ülke arasında tercihli bir ticaret sisteminin oluşturulması, pazara giriş ve tanıtım faaliyetlerinin artırılması, karşılıklı gümrük tarifelerinin aşağı çekilmesi konularının yanı sıra, Türk firmaların İran'a yönelik ihracatlarında karşılaştıkları sorunlar, ticaretin finansmanı, ihracat kredi ve sigorta programları, sınır ticaretine konu olan ürünlerin çeşitlendirilmesi ve kotaların artırılması, gümrük kapılarının daha etkin çalıştırılması, karayolu transit geçişlerde akaryakıt fiyat farkının kaldırılması, iki ülke arasındaki demiryolu hatlarının daha etkin kullanımı, havayolu taşımacılığının geliştirilmesi, elektrik ve petrol ürünleri ticaretinin artırılması gibi başlıklar ele alınacak.

DOĞALGAZDA KESİNTİ Konuşmasının ardından soruları yanıtlayan Tüzmen, geçen yılki gibi İran'dan gelen doğalgazda bir kesinti yaşanmamasına ilişkin konuların ele alınıp alınmayacağına ilişkin olarak, bu konuda Enerji Bakanlıkları arasında çalışmaların yapıldığını ve belli bir noktaya varıldığını belirtti. Tüzmen, zaman zaman bu tür sıkıntıların yaşanmasının normal olduğunu kaydederek, ''İlk defa ticareti 1 milyar dolardan alıp 8 milyar dolara getirirseniz, bu kadar büyük bir gelişme kısa zamanda gerçekleşirse, bu tür sıkıntıların yaşanması doğaldır'' şeklinde konuştu.

Bir gazetecinin Türkiye'nin, İran'la ticari ya da siyasi ilişki geliştirdiği dönemde ABD'nin tepkisinin olup olmayacağına ilişkin bir soru üzerine Bakan Tüzmen, ''Bizim amacımız komşu ve çevre ülkelerle ticaretimizi geliştirmek. Bütün dünyada mal ve hizmet fiyatlarının arttığı bir ortamda komşularımızla ticareti geliştirmek en doğal çalışma alanımızdır'' dedi.

Tüzmen ayrıca, ABD'nin de yakın komşularıyla yaptığı ticarete dikkat çekti. Tüzmen, 2002 yılında komşuların Türkiye'nin toplam ticareti içindeki ağırlığının yüzde 3 olduğunu, şimdi ise bu oranın yüzde 33'e yükseldiğini ifade ederek, şöyle konuştu:

''Biz tabii ki doğal komşularımızla, tarihin ve coğrafyanın bize getirdiği bu ortak paydalarda hareket etmek zorundayız. Ulaştırma masrafları, birim fiyatları, faktör fiyatları ortada. Ama Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi kararları var. Bunlardan 1737, 1747 ve 1803 numaralı Güvenlik Konseyi kararlarıyla çeşitli kısıtlamalar getirildi. Ama biz bu kısıtlamaların dışında tamamıyla normal ticari ve hizmet ilişkilerimizi geliştirmek zorundayız.'' (TC-ED-ÖZ-Y) (İhlas Haber Ajansı) 06.05.2008 15:46 [1339735]