"Özellikle bu bölgeden sürülen veya bir şekilde toplu katliamlara maruz kalan Ermeniler olduğunu biliyor musunuz?" sorusu üzerine Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği Başkanı Vedat Akçayöz, "1918-1920 yılları arasında Taşnak Ermenileri Kars ve çevresinde katliamlara başladılar. Kars ve çevresinde 80'in üzerinde şu an açılmamış toplu mezarlar var" diyerek katliama maruz kalanların Ermeniler değil Türkler olduğunu belirtti.

Türkiye Almanya Kültür Formu tarafından düzenlenen bir organizasyonla, sorunları dinlemek ve elde edilen verileri Almanya'daki politikacılar ve kamuoyuna sunmak için Kars'a gelen 17 Alman gazeteci sivil toplum kuruluşlarının temsilcileriyle buluştu. Türkiye Almanya Kültür Vakfı Kültür Formu Sözcüsü Osman Okkan başkanlığında Kent Konseyi'nde yapılan toplantıda, Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği Başkanı Vedat Akçayöz, Kars Sanat Merkezi Genel Sanat Yönetmeni İsrafil Parlak, Engelliler Turizm Geliştirme Kooperatifi Başkanı Mine Koçulu, Kars Kültürünü Geliştirme Derneği Başkanı Serap Çağatay, Kent Konseyi Yerel Gündem 21 Kadın Komisyonu üyesi Zübeyde Aktaş, Kadın Merkezi (KAMER) üyeleri Arzu Orhangazi ve Belgin Kesemen, PolitiKars İnternet Haber Sitesi Muhabiri Tacettin Durmuş hazır bulundular.

Anadolu Kültür Proje Koordinatörü Çiğdem Mater'in toplantıya katılanları tanıtmasından sonra sivil toplum kuruluşları temsilcileri kendi dernek çalışmalarıyla ilgili bilgi verdiler. KAMER üyesi Arzu Orhangazi, kadının geleneksel yönlerini sorgulayıp değişim-dönüşüm sağlamaları, sosyal, siyasi ve ekonomik anlamda güçlenmeleri için çalışma yürüttüklerini söyledi. Kars Sanat Merkezi Genel Sanat Yönetmeni İsrafil Parlak, özellikle çocuk oyunları üzerine çalışmalar yaptıklarını, 2007 yılı içinde kentte 8 bin 500 öğrenciye gösteri sunduklarını belirtti. Kars Kültürünü Geliştirme Derneği Başkanı Serap Çağatay ise kadınların ürettiklerine pazar alanları bulmaları konusunda yardımcı olduklarını ifade etti.

Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği Başkanı Vedat Akçayöz de, Kars Kültür ve Sanat Derneği'nin yan çalışması olarak Kars bölgesinde azınlık hüviyetinde bulunan Malakanların, kültürlerinin idame edilmesi açısından evlerinin ve mezarlarının yapılması konusunda çalışma yaptıklarını vurgulayarak, "Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği olarak Almanya'dan 15, Yunanistan'dan 15 gencin Kars'a gelerek bizdeki sanatsal kültür alış-verişini yapabilmelerine karşılık biz de Ağustos ayında Almanya'ya ve Yunanistan'a gidip gençlerin kültür alış-verişlerini sağlayacağız. Bunun için Avrupa Birliği'ne (AB) proje hazırladık ve projemiz de kabul edildi" dedi.

Daha sonra Alman gazeteciler çeşitli konularda sorular yönelttiler. Bir gazetecinin, "Kars'ta kaç girişimci kadın var. Ve iş alanları nelerdir?" sorusu üzerine Kars Kültürünü Geliştirme Derneği Başkanı Serap Çağatay, "Ne yazık ki çok fazla değil. Kuaför, boyama atölyesi, temizlik şirketi, giyim kuşam işletmeciliği başta olmak üzere 20 civarında girişimci kadın var" şeklinde konuştu.

Bir başka gazetecinin, "Kars'ta çocuk sayısı hakkında tam bilginiz var mı? Özellikle 0-6 yaş arası çocuklar ve eğitim durumları nedir? Eğitim koşulları yeterince sunuluyor mu?" sorularına ise Çağatay, "Köy okullarında bile var. Annelerin izleyebileceği ortamlarda çocuk yuvaları var. Sayı olarak tam bilgimiz yok ama eğitimde kaliteyi yakalamak üzereyiz" şeklinde cevap verdi.

Konuyla ilgili KAMER üyesi Arzu Orhangazi ise şunları söyledi:

"Aslında şartlar çok da olgunlaştırılmış ya da çok iyi bir düzeye geldi diye düşünmüyorum. Çünkü halen birleştirilmiş sınıflar var. Halen, 1,2,3'ncü sınıflar bir arada okuyorlar." Alman gazetecilerin, "Aile içi şiddeti bir bakıma körükleyen birtakım yapısal sorunlardan bahsedeceğiz. Bu yapısal sorunlar tam olarak nedir? Engellemek için ne yapmak gerek? Bugün için geçmişle kıyasladığımızda töre cinayetlerinde bir değişme olduğuna dair karşılaştırma yapabilir misiniz? Somut olarak nasıl bir değişme oldu. Bu konuda nereden nereye gelindi? Ebeveynlere ulaşabiliyor misiniz?" soruları üzerine Arzu Orhangazi, şu açıklamalarda bulundu:

"Yaşadıkları şeyin şiddet olduğunu fark ettirmeye çalışıyoruz. Çünkü çok yerde şiddet sadece fiziksel olarak algılanıyor. Sonuçta dünyanın her yerinde yaşanan bir durum. O kıyaslamayı yapmak çok zor. Tam olarak istatistik yok ama namus cinayeti değil de intiharlar oluyor. Bunun temelinde de intihara zorlanmalar oluyor. Ama bu da Kars'ta çok yoğun bir şekilde yaşanmıyor." KAMER üyesi Belgin Kesemen ise, "Çok kalabalık aileler de var. Bunlarda 7-8 çocuğun olduğunu varsayarsak çocuklarını okula gönderme konusunda tercih yapmak durumunda kalan aileler, erkek çocuklarını gönderiyorlar. İlçelerde Kaymakamlıkların çalışmalarıyla ilköğretim öğrencilerine devlet tarafından ihtiyaçları veriliyor. Kitaplar Milli Eğitim Bakanlığı tarafından veriliyor. Bu arada kıyafet yardımları da yapılıyor" dedi.

Toplantının sonunda "Özellikle bu bölgeden sürülen veya bir şekilde toplu katliamlara maruz kalan Ermeniler olduğunu biliyor musunuz? Yakınlarınızdan tanıdığınız, çevrenizden bildiğiniz olaylar var mı? Kars açısından konuyla ilgili gelişmeler nelerdir?" sorusu gündeme geldi.

Soru üzerine Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği Başkanı Vedat Akçayöz, "1918-1920 yılları arasında Taşnak Ermenileri 1915'in hıncını almak için Kars ve çevresinde katliamlara başladılar. Kars ve çevresinde 80'in üzerinde şu an açılmamış toplum mezarlar var.1915'de suçu günahı olmayan Kars ve bölgesi bu katliamları neden yaşadı? Türkiye, Azerbaycan, Ermenistan ve Gürcistan gazetecileriyle beraber Ermenistan'ın Başkenti Erivan'da ve Gümrü kentinde bir araya geldik. Ermenistan'ın soykırım hareketinin içinde oldum, onların Dışişleri Bakanlığı'nda konuşmalar yaptım. Şunu gördüm. Genç bir Ermeni gazeteci, 'Ben sizi tanımadan önce sizi canavar gibi görüyordum' dedi. Oysa bizim evrensel boyutumuz çok güçlü. Biz Ermenistan'a gittik ve dedik ki Çarens'i Kars'ta yorumlayalım, Ermenistan'da Yunus Emre'yi yorumlayalım' dedim'' diye konuştu.

Program çerçevesinde bir lokantada yöresel yemek yiyen Alman gazeteciler daha sonra Kars Belediye Başkanı Naif Alibeyoğlu'nu makamında ziyaret ettiler. Kent turuna çıkan gazeteciler Kars Müzesi, Namık Kemal'in Evi, Kümbet Camisi (12 Havariler Kilisesi), Taş Köprü, Hamamlar ve Fethiye Camisi'ni ziyaret ettiler.

(BA-CMH-Y)