Hukuk Uzmanları: Türkiye Uluslararası Haklarını Kullandı

Uluslararası hukuk uzmanları, Türk hava sahasını ihlal eden savaş uçağını düşüren Türkiye'nin bunu yaparken uluslararası hukukun kendine tanıdığı hakları kullandığını vurguladı. Özyeğin Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın, AA muhabirine yaptığı açıklamada, angajman kurallarının, her devletin kendi hava sahasını korumak üzere, uluslararası hukuk tarafından kendisine verilmiş haklardan oluştuğunu belirtti. Bunların her devletin tehdit algısına göre değişebileceğini vurgulayan Caşın, Suriye tarafından Türk hava sahasının ihlali ve insan kaybına sebebiyet veren topçu atışları nedeniyle Türkiye'nin Meclis kararıyla angajman kurallarını değiştirdiğini anımsattı. Rusya'nın devreye girmesinin ardından bölgedeki denklemin değiştiğine işaret eden Caşın, Suriye Hava Kuvvetlerine bağlı uçaklar Türkiye sınırına yaklaşmazken, Rus uçaklarının sınırı ciddi şekilde ihlal ettiğini, bu konuyla ilgili Türk ve Rus askeri yetkililerin bir araya geldiğine dikkati çekti. Genelkurmay Başkanlığından yapılan açıklamada düşürülen uçağın 10 kez ikaz edildiği bilgisinin verildiğini belirten Caşın, "Demek ki bir tekerrür durumu var" diye konuştu. Prof. Dr. Caşın, sahada Rus Hava Kuvvetlerinin ciddi baskısıyla ilerleyen Esed güçlerinin olduğuna değinerek, Rus uçaklarının ihlallerine ilişkin Başbakan Ahmet Davutoğlu'nun açıklamasının olduğunu dile getirdi. Suriye ordusunun, bütün olaylar bittikten sonra kurulacak yeni Suriye için alan açmaya çalıştığını belirten Caşın, bunun için Rus Hava Kuvvetlerinin kullanıldığını bildirdi. Olayı "vahim" olarak nitelendiren Caşın, "Türk-Rus ilişkilerini yakından ilgilendirecek, aleyhte bir durum. Ama ateşle oynama Türkiye tarafından başlatılmadı. Bu hadise çok ciddi bir hadise hem Türkiye-Rusya açısından hem bölgenin güç düzeni açısından çok ciddi bir hadise" diye konuştu. "Türkiye Rusya'nın düşmanı değil" Ağır hava ihlallerine rağmen Türkiye'nin üç defa ateş açmadığını belirten Caşın, şöyle devam etti: "Bunun olacağı belliydi. SU-24 mükemmel bir uçak, yakın hava desteği yapan, ağır bombardıman uçağı ve radarları son derece kuvvetli olan bir uçak. Kolay kolay hata yapacağını düşünmüyorum. Dolayısıyla böyle bir uçağın hava sahası ihlalini, Türkiye kabul edemez. Bu itibarla Türkiye'nin, kendisini meşru müdafaa hakkını kullandığı söylenebilir. Ruslar bunun aksini iddia etmeye çalışıyorlar. Bu uzun zaman bir argümana teşkil edecek bir konu. Her iki taraf da delillerini gösterecektir." Caşın, Türkiye'nin, Rusya'nın düşmanı olmadığına dikkati çekerek, bu tür tehlikeli hareketlerden her iki tarafın da kaçınması gerektiğini ancak Türkiye'nin egemen bir devlet olarak kendi sınırlarını korumakla mükellef olduğunu kaydetti. - SETA Güvenlik Çalışmaları Direktörü Doç. Dr. Yeşiltaş SETA Güvenlik Çalışmaları Direktörü Doç. Dr. Murat Yeşiltaş ise angajman kurallarının 2012 yılından itibaren Suriye krizinin aldığı seyre bağlı önemli bir değişim gösterdiğini bildirdi. Söz konusu değişimin Suriye sınırının öte tarafından Türkiye'nin güvenliğini riske atacak bir durumun oluşması durumunda Türk Silahlı Kuvvetlerinin misliyle cevap vermesini içerdiğini belirten Yeşiltaş, uçağın düşürülmesiyle ilgili Rusya ve Türkiye tarafından farklı açıklamaların olduğunu söyledi. Yeşiltaş, Rusların böyle bir açıklamayla konuyu daha da "komplike" hale getirmeyi amaçladığını vurgulayarak, "Türkiye, hava sahasının ihlal edilmesiyle böyle bir müdahaleyi kendini savunma hakkı bağlamında, hukuken ortaya koydu. Türkiye'nin bundan dolayı herhangi bir şekilde suçlanma ihtimalinin çok az olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz" ifadesini kullandı.