Öğrenci ve Akademisyenler 'Laikliği' Tartıştı

Almanya'nın Üniversite Şehirlerinden Biri Olan Aachen'da Akademisyenler ve Üniversite Öğrencileri 'Laiklik' Üzerine Kafa Yordu.

• 

Almanya'nın Üniversite şehirlerinden biri olan Aachen'da akademisyenler ve üniversite öğrencileri 'laiklik' üzerine kafa yordu. Akademi Eğitim ve Kültür Derneği tarafından hafta sonu Aachen'da tertiplenen ve katılanların çoğunluğu akademisyen ve üniversiteli gençlerden oluşan söyleşide, toplum bilimcisi Hüseyin Yazır "Tarihsel süreç içinde Laiklik" konusunu anlattı. Laikliğin şekil ve doktrin bakımından ikiye ayrıldığını vurgulayan Yazır, şekil bakımından laikliğin ilkinin Yunan kültürü, Helen ve Grek kültüründen beslendiğini ifade etti. Grek kültüründen beslenen laiklik kavramında, "din var olsa bile devletin kontrolü altında devam etmesi" anlayışının öne çıktığını söyleyen Yazır, ikinci olarak da seküler laikliği anlattı. Seküler Laiklik anlayışında "Din-Devlet iki ayrı kurumdur, birbirine müdahale edemez" felsefesi ile kiliselerin bağımsızlaştığını vurguladı. Doktrin bakımından laikliğin kendi içinde de ikiye ayrıldığını anlatan Yazır, bunları Siyasi ve Hukuki Laiklik ile Felsefi lakiklik olarak tanımladı. Siyasi ve Hukuki Laiklik anlayışında "Din adamı devlet işine müdahele edemez" fikri ön plana çıkarken, Felsefi laiklikte ise müspet fenleri akılla ifade eden, yaratıcıyı devre dışı bırakan bir anlayışın olduğu kaydedildi. Laiklik konusunu tarihi süreç içerisinde ela alan Yazır, bu konunun ilk olarak Anti-Grek medeniyetinde karşımıza çıktığını söyledi. Yazır, Batı düşüncesini en çok etkileyen Yunanlı Filozof ve Bilim adamı Aristo ve felsefeyi sistematikleştirme yönünde belirleyici bir rol oynayan düşünür Sokrates dönemlerinde laikliğin "din dışındaki, dindar olmayan insanlar anlamında" ela alındığını anlattı. Yazır, bugünkü Avrupa uygarlığının temelinin Hıristiyanlık olmadığını, Helen ve Grek kültürü olduğunu ekledi. Daha sonraki dönemlerde laikliğin İngiltere, Fransa ve Amerika Birleşik Devletleri'nde Deizm (tanrıcılık) adıyla yeni dini bir felsefe akımı ile karşımıza çıktığını aktaran Yazır, Deistlerin tüm dinleri reddettiklerini, bunun yerine doğru dini inanışların insan mantığında ve doğal dünyanın kanunlarında görmeyi tercih ettiklerini kaydetti. Akademik söyleşilerden büyük haz aldıklarını ve çok faydalı bulduklarını söyleyen Aachen akademisyenleri ve üniversite öğrencileri, Toplum Bilimcisi Hüseyin Yazır'a konu hakkında çeşitli sorular sordular. (CİHAN)