Hessen'deki koalisyon hesapları çok bilinmeyenli denkleme döndü

Almanya'nın Aşağı Saksonya ve Hessen eyalet seçimleri sona erdi. Aşağı Saksonya'da Christian Wulff'un başbakanlığında CDU/FDP hükümeti "devam" derken, Hessen'deki seçimlerden çok bilinmeyenli koalisyon denklemleri çıktı.

Almanya'nın Aşağı Saksonya ve Hessen eyalet seçimleri sona erdi. Aşağı Saksonya'da Christian Wulff'un başbakanlığında CDU/FDP hükümeti "devam" derken, Hessen'deki seçimlerden çok bilinmeyenli koalisyon denklemleri çıktı. Almanya'nın Hessen ve Aşağı Saksonya eyaletlerinde haftalar öncesinden ülke gündemini kilitleyen seçimler geçen Pazar günü bitti. Ancak Hessen'de sular kısa zamanda durulacak gibi görünmüyor. Aşağı Saksonya'da "gülümseyen başbakan" olarak tanımlanan Christian Wulff liderliğindeki Hıristiyan Demokratlar (CDU), seçimlerden zaferle çıktı ve bir dönem daha küçük ortağı Hür Demokrat Parti'yle (FDP) yola devam dedi. Hessen'de ise, sandıktan iki ve üç bilinmeyenli koalisyon denklemleri çıktı. Hıristiyan Demokratlar arasında Başbakan Angela Merkel'in "veliahdı" gözüyle bakılan Roland Koch, 1966'dan bu yana CDU'nun eyalette aldığı en kötü sonuca imza attı. 2003'teki seçimlerde yüzde 48.8'le tek başına iktidar olan Koch, 27 Ocak 2008'dekinde ise yüzde 36.8'de kaldı. Sosyal Demokratlardan (SPD) bayan rakibi Andrea Ypsilanti ise, partisinin bir önceki seçimlerde yüzde 29.1'lerde seyreden oylarını yüzde 36.7'ye çıkardı. Kıyasıya bir mücadelenin yaşandığı Hessen seçimlerinde ortaya çıkan sonuçlar bu kez de koalisyon konusunda kafaları karıştırdı. Adeta "Brezilya dizilerine" dönen eyaletteki gelişmeler, tam bitti derken yeni bölümlerde ülke gündeminde kalmaya devam ediyor. Alman seçmen sandıkta son sözünü söyledi ama siyasetçilerin daha söyleyecek çok sözü var. Son 42 yıllık tarihinde en kötü sonucu almasına karşın eyalet başbakanlığı koltuğunu bırakmayan Roland Koch, sadece binde birlik farkla sandıktan birinci çıktığı için hükümeti kurma görevini üstlendi. Ama işi pek kolay görünmüyor. Kadim dostları Hür Demokratlarla seçim öncesi planladıkları gibi ikili koalisyon için yeterli çoğunluğa sahip değiller. Çünkü Koch'un "korktuğu başına geldi" ve Sol Parti, yüzde 5'lik eyalet barajını aşarak meclise girdi. Bu durumda Koch'un "başbakanlığı" cephesinden bakıldığında ya SPD ile ikili "büyük koalisyon" ya da FDP, Yeşiller ve Sol Parti gibi küçük partilerle üçlü koalisyon mümkün görülüyor. Roland Koch, "eski komünistler" dediği ve "demokratik parti olarak görmediği" Sol Parti dışında diğer partilerle görüşmeye hazır olduğu söyledi. Bu durumda Koch'un önünde iki yol var: CDU/FDP/Yeşiller'den oluşan üçlü koalisyon veya CDU/SPD "büyük koalisyonu". Ama Yeşillerin Yemen asıllı lideri Tarık El-Vazir, "Koch gitmeli" düşüncesinde ısrarlı. Yani Koch'un elinde şuna itibariyle SPD ile "büyük koalisyon"dan başka ihtimal bulunmuyor. Fakat, SPD'nin kadın lideri Andrea Ypsilanti'yi ikna etmesi zor görünüyor. Bunda başarılı olamazsa görevi sandıktan ikinci büyük parti olarak çıkan SPD lideri Ypsilanti'ye devredecek. Koch'un rakibi Andrea Ypsilanti liderliğindeki SPD'nin önünde ise üç yol bulunuyor. Birincisi: SPD/Yeşiller/Sol Parti şeklindeki "sol blok", ikincisi SPD/Yeşiller/FDP şeklindeki "ampul koalisyon" - ki; bu partilerin kırmızı, yeşil, sarı renkleri trafik lambasındaki üç rengi temsil ediyor - ya da SPD/CDU şeklindeki büyük koalisyon. Ancak Ypsilanti de Sol Parti'ye mesafeli. SPD/Yeşiller/FDP seçeneğine ise FDP'liler "kullanılacak aptallar değiliz" diyerek tavır koydular. Bu durumda geriye SPD/CDU şeklindeki "büyük koalisyon" kalıyor. Arap saçına dönen Hessen eyalet siyasetinde şimdi herkes "sudoku" oynar gibi, koalisyon hesabı yapıyor. Akılları en çok meşgul eden soru ise, gerçekten ulusal düzeyde olduğu gibi bu eyalette de "büyük koalisyon" kurmak mümkün mü? Aksi takdirde hükümet kurulamazsa, eyaleti yeni bir seçim daha bekliyor. Ülkede Eylül 2005'te yapılan genel seçimlere "başbakan" olarak giren SPD lideri Gerhard Schröder, seçimleri kıl payı kaybedince CDU'nun bayan lideri Angela Merkel'le hükümet kurmaktansa siyaseti bırakmayı tercih etmişti. Merkel'le yıldızları bir türlü barışmayan Schröder'in bu istifası büyük koalisyona giden yolu açtı. Hessen'de de aynı sorunun cevabı aranıyor: "Koch, başbakanlık koltuğundan vazgeçerek eyalette büyük koalisyon hükümetine giden yolu açacak mı?"