11. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün TBMM tarafından seçilmesinden hemen sonra Cumhurbaşkanı'nın halk tarafından seçilmesini öngören Anayasa değişikliği referanduma sunulmuştu. Ancak 11. Cumhurbaşkanı seçildiği için Anayasa değişikliğinin geçici maddeleri olan 18 ve 19. maddeler referanduma sunulan metinden son anda çıkarılmıştı.

İki geçici maddenin çıkarılmasından sonra oluşan boşluk çıkarılacak "Cumhurbaşkanı Seçim Kanunu" ile giderilecek. Çıkarılacak yasa, hem Anayasa değişikliğinden son anda çıkarılan iki geçici maddenin boşluğunu dolduracak, hem de Cumhurbaşkanının halk tarafından seçilmesini öngören Anayasa değişikliğine uyum yasası olma görevini görecek. Çıkarılması gündemde olan Cumhurbaşkanı Seçim Kanunu'nda, Seçim takviminin ne zaman başlayacağı, Seçim takvimin nasıl işleyeceği, Seçim sürecini kimlerin işleteceği, adaylık sürecinin nasıl başlayacağı, ne zaman sona ereceği, propaganda süresinin ne zaman başlayacağı ve şartlarının ne olacağı gibi Anayasa metninde yer almayan düzenlemeler bulunacak.

Hazırlanacak yasa tasarısında, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül'ün görev süresi ve tekrar aday olup olamayacağı gibi ayrıntılar da yer alacak. AK Parti Grup Başkanvekili Bekir Bozdağ, Cumhurbaşkanı Gül'ün görev süresinin 7 yıl olması gerektiğini söylüyor. Buna göre Cumhurbaşkanı Gül 7 yıllık süre için seçildi ve bu sürenin 5 yıla indiren Anayasa değişikliğinden etkilenmesi mümkün değil. Aksi takdirde mevcut cumhurbaşkanını beğenmeyen ve Anayasa değişikliği yapabilecek bir çoğunluğa ulaşan bir iktidar, cumhurbaşkanının görev süresini kısaltarak mevcut cumhurbaşkanını köşkten indirebilir. Meclis'e Cumhurbaşkanı'nı değiştirme yetkisi verilmediğini hatırlatan Bekir Bozdağ, bu nedenle yapılan Anayasa değişikliğinin, Cumhurbaşkanı Gül'ün 7 yıl olan görev süresini kısaltamayacağı görüşünde.

Cumhurbaşkanı Gül'ün 7 yıllık süresi bittikten sonra 5 yıllık süre için tekrar aday olup olamayacağını konusunda AK Parti henüz net bir karara varamadı. Cumhurbaşkanı Gül'ün 7 yıl sonra yapılan Anayasa değişikliği doğrultusunda ikinci kez aday olabileceği görüşü ağırlık kazanıyor. Ancak Cumhurbaşkanı Gül'ün seçildiği zamanki Anayasal şartların geçerli olduğu, bu nedenle Cumhurbaşkanı Gül'ün görev süresinin 7 yıl olduğu, bir daha da aday olamayacağı görüşünü savunanlar da bulunuyor. Burada Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın, ilerde Cumhurbaşkanı seçilmek isteyip istemeyeceği tartışması devreye giriyor. Zira Cumhurbaşkanı Gül, ikinci kez aday olursa görev süresi 7 + 5 olacak şekilde 12 yıla çıkabilecek. Taslağa son şeklinin AK Parti MKYK toplantısında verilmesi bekleniyor.

Anayasa'nın Cumhurbaşkanlığı seçimini düzenleyen 101 ve 102. maddeleri şöyle:

MADDE 101 - Cumhurbaşkanı, kırk yaşını doldurmuş ve yüksek öğrenim yapmış Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri veya bu niteliklere ve milletvekili seçilme yeterliğine sahip Türk vatandaşları arasından, halk tarafından seçilir.

Cumhurbaşkanının görev süresi beş yıldır. Bir kimse en fazla iki defa Cumhurbaşkanı seçilebilir.

Cumhurbaşkanlığına Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri içinden veya Meclis dışından aday gösterilebilmesi yirmi milletvekilinin yazılı teklifi ile mümkündür. Ayrıca, en son yapılan milletvekili genel seçimlerinde geçerli oylar toplamı birlikte hesaplandığında yüzde onu geçen siyasi partiler ortak aday gösterebilir. Cumhurbaşkanı seçilenin, varsa partisi ile ilişiği kesilir ve Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliği sona erer.

MADDE 102 - Cumhurbaşkanı seçimi, Cumhurbaşkanının görev süresinin dolmasından önceki altmış gün içinde; makamın herhangi bir sebeple boşalması halinde ise boşalmayı takip eden altmış gün içinde tamamlanır.

Genel oyla yapılacak seçimde, geçerli oyların salt çoğunluğunu alan aday Cumhurbaşkanı seçilmiş olur. İlk oylamada bu çoğunluk sağlanamazsa, bu oylamayı izleyen ikinci pazar günü ikinci oylama yapılır. Bu oylamaya, ilk oylamada en çok oy almış bulunan iki aday katılır ve geçerli oyların çoğunluğunu alan aday Cumhurbaşkanı seçilmiş olur.

İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin ölümü veya seçilme yeterliğini kaybetmesi halinde; ikinci oylama, boşalan adaylığın birinci oylamadaki sıraya göre ikame edilmesi suretiyle yapılır. İkinci oylamaya tek adayın kalması halinde, bu oylama referandum şeklinde yapılır. Aday, geçerli oyların çoğunluğunu aldığı takdirde Cumhurbaşkanı seçilmiş olur.

Cumhurbaşkanı göreve başlayıncaya kadar görev süresi dolan Cumhurbaşkanının görevi devam eder.Cumhurbaşkanlığı seçimine ilişkin usûl ve esaslar kanunla düzenlenir. (CİHAN) (Cihan Haber Ajansı) 23.09.2008 20:03 [1495806]