Amerika Birleşik Devletleri (
ABD) baskıyı artırınca Almanya geri adım atmak zorunda kaldı. Merkel'in Ekim ayında
ABD'yi ziyaretinin ardından Almanya, İran ile olan ekonomik ilişkilerini büyük oranda azalttı. İran'ın en büyük ikinci ticari partneri olan Almanya yerini Asya ülkelerine bırakıyor. Alman şirketleri zor durumda kalırken, ambargo en fazla Çin, Rusya ve Hindistan'a yaradı.
Başbakan Angela Merkel'in Başbakanlığı ile birlikte zayıflama sürecine giren ticari ilişkiler kopma noktasına geldi. Daha önce Çin ve Rusya'nın da katılması halinde ambargoyu genişleteceğini duyuran Almanya, Merkel'in ABD ziyaretinin ardından harekete geçti. Bush'un uyarısını gerekli mercilere aktaran Merkel, konuyla ilgili gerekenin yapılması talimatını verdi. Başbakanlık Müsteşarı Thomas de Maizière, İran ile ticaret yapan Alman firmalarının yöneticilerini çağırarak, ABD'nin baskısının çok şiddetli olduğunu aktardı ve İran ile olan ticari ilişkilerin kesilmesini istedi. Baskılar üzerine ABD'ye ihracat yapan ve ABD borsasında işlem gören Alman firmaları İran ile olan ekonomik ilişkileri bitirme noktasına getirdi. Mercedes İran'dan çekildi. Deutsche Bank ve Commerzbank da İran defterini kapatıyor. ABD 30 yıldır İran'a resmi olarak ambargo uyguluyor. Dolayısıyla kaybettiği bir şey yok. Almanya başta olmak üzere ABD'nin baskısına direnç gösteremeyen ülkeler ticari ilişkileri kısınca Çin, Hindistan ve Rusya, İran'la olan dış ticaret hacmini büyük oranda artırdı.
ABD'nin ambargosu özellikle atom ve roket teknolojisi için geçerli. Avrupa Birliği (AB) buna ek olarak silah ambargosu da uyguluyor. Ama Almanya ambargoyu çok daha geniş tutuyor. Alman Ekonomi Bakanlığı Müsteşarı Bernd Pfaffenbach, Focus dergisine yaptığı açıklamada, "Sınıra doğru yaklaşıyoruz. Firmalarımız oldukça endişeli" derken Alman Sanayi Odası (BDI) Başkanı Jürgen Thumann korkusunu, "Almanya-İran ticaretinin kurumasına yıllar değil aylar kaldı" şeklinde ifade ediyor. Almanya son aylarda İran'a mal satan firmaları denetim altına aldı. Şirketlerin ihracatının engellenmesi için gümrüklerde büyük sorunlar çıkarılıyor, işlemler yapılmadan uzun süre bekletiliyor.
Almanya'nın İsrail ile olan yakın ilişkisi de İran'a karşı daha sert tutum takınılmasını destekler mahiyette. Almanya'nın Iran´a uyguladığı sıkı ambargo tedbirlerine rağmen, AB'nin diğer ülkeleri İran ile olan enerji anlaşmalarını genişletiyor. İtalya, Fransa, İspanya, Norveç, Avusturya, Hollanda ve İsviçre, İran'dan daha fazla petrol ve doğal gaz almak için yeni anlaşmalar yapıyor. İran Dışişleri Bakanı Manoucher Mottaki'nin uyarısı ise çok açık: "Bizi zor zamanımızda terk edeni, şartlar değiştiğinde ilk sıraya koyacak değiliz." Focus dergisine bir röportaj veren İran Dışişleri Bakanı Yardımcısı Mehdi Safari, Almanya'nın sert tutumuna bir anlam veremediğini ve neden ABD'nin dümeninde hareket ettiğini anlamadığını vurgularken şöyle konuştu: "Almanlar bizim 400 yıldır en önemli partnerimiz. İlk elektrik santralimizi Siemens'ten ithal ettik. Eğer Avrupa kapılarını kapatırsa, biz de başka kapıya gideriz. Üç yıl içerisinde Asya ile olan ticaret hacmimiz 40 milyar dolar'dan 85 milyar dolar'a çıkacak. Kaybeden kim? Yazık! Biz Almanlarla birlikte çalışmak isterdik. Almanların İranlılar gözünde saygınlığı var. Alman firmaları oldukça dürüst çalışıyorlar. Bugün Almanya ile olan ticaret hacmimiz 20 milyar Euro'nun üzerinde olabilirdi. Avrupalılar müeyyideleri biraz abartıyor. Evet biz de kaybediyoruz. Şartlar zorlaşınca, alternatif azalınca daha pahalıya alıyoruz. ABD'nin bir kaybı yok. Zaten 30 yıldır resmi olarak ambargo uyguluyorlar."
SON DAKİKA :
Haber Yorumlarınız
